«Εθνική στρατηγική για τα ύδατα» και διαβούλευση

 

Πριν λίγες ημέρες (22/6/2026) το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ) δημοσιοποίησε και έθεσε σε διαβούλευση σχέδιο κειμένου με τίτλο : «Εθνική στρατηγική για τα ύδατα», ενώ ταυτόχρονα καλεί την κεντρική διοίκηση, την τοπική αυτοδιοίκηση, τους παρόχους υπηρεσιών ύδατος, την ακαδημαϊκή κοινότητα, φορείς και κάθε ενδιαφερόμενο πολίτη να συμμετάσχουν ενεργά στη δημόσια διαβούλευση.

Προσωπικά θεωρώ σημαντική την πρωτοβουλία του ΥΠΕΝ για διαμόρφωση Εθνικής Στρατηγικής για τα Ύδατα, τόσο γιατί αναγνωρίζει το νερό ως στρατηγικό εθνικό πόρο και θεμέλιο της αγροτικής παραγωγής, της περιβαλλοντικής προστασίας και της κοινωνικής συνοχής, όσο και γιατί η περιοχή μας βρίσκεται στο επίκεντρο της κλιματικής κρίσης και βιώνει στον μέγιστο βαθμό την αντίφαση των ακραίων φαινομένων : από τη μία την απειλή της ερημοποίησης και τη δραματική πτώση του υδροφόρου ορίζοντα και από την άλλη τις καταστροφικές πλημμύρες που ισοπεδώνουν την παραγωγή και τις υποδομές μας.

Όμως, χωρίς να θέλω να υποτιμήσω την αξία αυτής της πρωτοβουλίας μεταρρύθμισης, δεν μπορώ να μην σταθώ στο σημαντικό θέμα της διαδικασίας διαβούλευσης.

Η διαδικασία της δημόσιας διαβούλευσης, είναι υποχρέωση της Πολιτείας και απορρέει από θεμελιώδεις συνθήκες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και από εξειδικευμένες διεθνείς συμβάσεις και οδηγίες. Μεταξύ αυτών η σημαντικότερη είναι η Αρχή του Aarhus, η οποία προβλέπει ότι οι αποφάσεις για το νερό πρέπει να λαμβάνονται μαζί με την κοινωνία που τις υφίσταται και ότι η ενημέρωση, η διαφάνεια και η ουσιαστική συμμετοχή των πολιτών και των χρηστών του νερού είναι δημοκρατική υποχρέωση και προϋπόθεση επιτυχίας.

Θεωρώ λοιπόν, ότι τόσο ο χρονικός περιορισμός (το ελάχιστο προβλεπόμενο διάστημα των 30 ημερών), όσο και η εντελώς ακατάλληλη θερινή χρονική περίοδος που επελέγη, αδικούν την ίδια την πρωτοβουλία του ΥΠΕΝ.

Εν μέσω θερινών αδειών (για πολλούς από τους υπαλλήλους των υπηρεσιών δημοσίου και αυτοδιοίκησης) και σε εποχή πολλών αγροτικών εργασιών και περιόδου αρδεύσεων (για τους αγρότες), υπάρχει έλλειμμα ενημέρωσης και υποβάθμιση των κανόνων της διαβούλευσης για εκτεταμένη δημοσιότητα και ουσιαστικό διάλογο.

Γενικά οι φορείς και το κοινό δεν προλαβαίνουν να πληροφορηθούν τη διαδικασία, κατά μείζονα λόγο να μελετήσουν το κείμενο και να παρέμβουν. Όλα αυτά ελπίζουμε να οφείλονται σε αστοχίες του υπουργείου και να γίνονται τυχαία.

Παρότι όμως η προσωπική μου εμπειρία από αντίστοιχες διαδικασίες του παρελθόντος (κυρίως κατά την περίοδο της έγκρισης και αναθεώρησης του ΣΔΛΑΠ Θεσσαλίας, 2014-2017-2024) δεν είναι και η καλύτερη δυνατή (από πλευράς ουσιαστικής συμμετοχής των φορέων μας), θα πρότεινα ανεπιφύλακτα στο μεν ΥΠΕΝ να προβλέψει μια χρονική παράταση (θεσμικά ή και άτυπα), ώστε πριν την έγκριση αυτού του στρατηγικού σχεδίου του ΥΠΕΝ, να δοθεί η δυνατότητα καλύτερης και πιο αντιπροσωπευτικής διαβούλευσης, στους δε φίλους μου συμπολίτες, εκπροσώπους φορέων και αγρότες να πάρουν ενεργό μέρος στην εν λόγω διαβούλευση, που τους αφορά όλους άμεσα (ή/και έμμεσα) ως χρήστες νερού.

Ως ενδιαφερόμενος και ενεργός πολίτης, έχω ήδη καταθέσει τα προσωπικά μου σχόλια στην πλατφόρμα διαβούλευσης, τα οποία μπορείτε να βρείτε στον παρακάτω σύνδεσμο*

*Πλατφόρμα για σχόλια διαβούλευσης :