Μετά την χθεσινή εκδίκαση στο ΣτΕ της προσφυγής της κατά των Σχεδίων Υδάτων και των έργων Αχελώου

3. Σχετικά με το κόστος, για την ολοκλήρωση του φράγματος-ταμιευτήρα Συκιάς (χωρίς την υδροηλεκτρική του μονάδα) και της σήραγγας μεταφοράς κατ’ εκτίμηση θα απαιτηθούν (επιπλέον) 300 εκατ. ευρώ σε σημερινές αξίες. Ας σημειωθεί πως για τα δύο αυτά έργα έχουν έως σήμερα δαπανηθεί πάνω από 500 εκατ. ευρώ (σημερινές αξίες).

Αν εξετάσουμε όμως και την μοναδική προσφερόμενη εναλλακτική λύση σε περίπτωση οριστικής ακύρωσης των έργων εκτροπής, και αυτή έχει σημαντικό οικονομικό κόστος, κάτι που επιμελώς αποκρύπτουν οι ανεύθυνοι θιασώτες της καταστροφής.

Στην περίπτωση αυτή οι απαιτούμενες δαπάνες εκτιμάται πως θα ανέλθουν στα 200-250 εκατ. ευρώ σε σημερινές αξίες (σημ. : προς το παρόν μιλούν για ακύρωση χωρίς να διευκρινίζουν πως στην πράξη επιζητούν την κατεδάφιση των έργων, για την οποία δεν έχουν εκπονηθεί τεχνικές και περιβαλλοντικές μελέτες).

Είναι προφανές πως τα έργα Αχελώου δεν μπορούν εσαεί να παραμένουν στη στάσιμη και επικίνδυνη κατάσταση που βρίσκονται σήμερα. Όπως προκύπτει από εκθέσεις έμπειρων πραγματογνωμόνων, Ελλήνων και ξένων, στο φράγμα Συκιάς είναι πολύ μεγάλοι οι κίνδυνοι υποσκαφής και κατάρρευσης των εγκαταλειμμένων κατασκευών, με πιθανές καταστροφικές συνέπειες σε κατάντη εγκαταστάσεις και υποδομές, με κίνδυνο απώλειας ακόμη και ανθρώπινων ζωών.

4. Οι φορείς της Αιτωλοακαρνανίας που «..αγωνίζονται για τον Αχελώο ως οικοσύστημα», χρησιμοποιούν την «τυχόν επανεκκίνηση των έργων Αχελώου» σαν εμβληματικό εργαλείο πολιτικής δραστηριοποίησης και κάποιοι, παράλληλα, κτίζουν πολιτικές καριέρες. Στην διαμάχη για την εκτροπή Αχελώου εκτός των άλλων, «επιστρατεύθηκαν» και ταπεινά τοπικιστικά συμφέροντα (πχ. αντιδράσεις Αιτωλοακαρνανίας, σε σύμπραξη πολιτικών και φορέων της περιοχής), με την επίκληση «κινδύνων» είτε για την οικολογική προστασία του δέλτα Αχελώου, είτε για την επίδραση στην παραγωγή ενέργειας στους ήδη λειτουργούντες ΥΗ σταθμούς στην περιοχή τους.

Στο δίλημμα λοιπόν ενίσχυση ή όχι από Αχελώο δεν απαντά κανείς αποκλειστικά ή κυρίως με οικολογικά επιχειρήματα, με «τρομοκράτηση» των συνειδήσεων ευαίσθητων ανθρώπων και με δικαστικές διαμάχες. Αντίθετα παραθέτει πολιτικές προτάσεις για τα όρια των αρδευόμενων εκτάσεων, προτάσεις για τους ανθρώπους της υπαίθρου που αλλιώς θα αναγκαστούν να αναζητήσουν την τύχη τους στα μεγάλα αστικά κέντρα.

Στην πραγματικότητα όμως οι Αιτωλοακαρνάνες αναζητούν (εδώ και πολλά χρόνια) αντισταθμιστικά οφέλη και «αντιπαροχές». Έτσι για μία ακόμη φορά οι ετερόκλητοι «σύμμαχοι» συνεχίζουν από κοινού το γνωστό παιχνίδι αποπροσανατολισμού και παράτασης της καταστροφικής για το περιβάλλον και τη Θεσσαλία εκκρεμότητας.

Και παρότι οι σχετικές αιτιάσεις έχουν απαντηθεί με απόλυτη σαφήνεια και επιστημονική επάρκεια, είναι χρήσιμο να υπενθυμίσουμε ορισμένα πράγματα.

Οι δήθεν «οικολογικές» ανησυχίες και τοπικιστικές αντιδράσεις για τον φόβο πως η Θεσσαλία θα «στερήσει» τα νερά του Αχελώου από την Αιτωλοακαρνανία, είναι παράλογες και αβάσιμες, όπως τεκμηριώνουν με σαφήνεια οι έγκυροι μελετητές των δύο εγκεκριμένων σχεδίων (ΣΔΛΑΠ Θεσσαλίας και Δυτ. Στερεάς Ελλάδας, ήδη από την πρώτη έγκρισή του (2014) και από τις μετέπειτα δύο αναθεωρήσεις του (2017, 2024) : «Το γλυκό νερό που μπορούν να δέχονται….τα υδροτροπικά συστήματα των εκβολών Αχελώου είναι απολύτως ρυθμισμένο από το σύστημα των 3 φραγμάτων (Κρεμαστά, Καστράκι και Στράτος 1 και 2)».

Αντίθετα ο Ταμιευτήρας Συκιάς (επί του Αχελώου) θα συμβάλλει στην εξασφάλιση ΑΠΟΘΕΜΑΤΟΣ νερού για τις δύσκολες περιόδους λειψυδρίας και για την σταδιακή ενίσχυση της τροφοδοσίας των οικοσυστημάτων της Θεσσαλίας, η οποία ας μην ξεχνάμε, θεωρείται λόγω των υπεραντλήσεων (και της ρύπανσης) ως η πιο υποβαθμισμένη περιοχή, με τα υπόγεια οικοσυστήματα της να κινδυνεύουν με κατάρρευση περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη περιοχή στη χώρα.

Σημαντικός αριθμός επιφανειακών υδατικών συστημάτων βρίσκονται σε καθεστώς έντονης υπερεκμετάλλευσης και ποιοτικής υποβάθμισής τους, με αποτέλεσμα εξαιρετικά χαμηλές έως σχεδόν μηδενικές θερινές παροχές σε ποτάμια υδατικά συστήματα, στις οποίες συμβάλλει και η υπερεκμετάλλευση των υπογείων νερών. Από τα υπόγεια υδατικά συστήματα αντλούνται ετησίως περί τα 200 - 250 hm3 από μόνιμα γεωλογικά αποθέματα, ενώ αθροιστικά εκτιμάται ότι έχουν αντληθεί πάνω από τρία δισεκατομμύρια (!) m3 νερού.

Και δεν μπορούμε να μην επισημάνουμε ότι κανείς από τους δήθεν ευαίσθητους «οικολόγους» και από όσους αντιτίθενται στα έργα, δεν επέδειξε στο δημόσιο λόγο τους την παραμικρή αγωνία για την οικολογική καταστροφή που συντελείται – εδώ και χρόνια - στα μπαζωμένα ποτάμια του Αχελώου και του Κουμπουργιανίτη στην περιοχή των εγκαταλειμμένων έργων.

Επίσης, είναι προφανές πως καθόλου δεν συμμεριζόμαστε την λαϊκίστικη και αντιεπιστημονική αντίληψη περί «ιδιοκτησίας» των υδατικών πόρων. Αντίθετα με τους «φόβους» των γειτόνων μας, εμείς ως Θεσσαλοί χαιρόμαστε που εδώ και πολλές δεκαετίες βλέπουμε τα άφθονα Αγραφιώτικα νερά των ποταμών Άνω Αχελώου (Ασπροποταμου), Αγραφιώτη, Μέγδοβα και άλλων μικρότερων παραπόταμων και ρεμάτων να συγκεντρώνονται στο ιστορικό και μεγαλεπήβολο έργο της ΔΕΗ στα Κρεμαστά, να αποθηκεύονται σε αυτό πάνω από 3,5 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα νερού (περίπου 2 – 2,5 φορές περισσότερα από όσα καταναλώνει ετησίως η Θεσσαλία !), τα οποία παράγουν ενέργεια και καλύπτουν όλες τις ανάγκες (αρδευτικές, οικολογικές κλπ.) των γειτόνων μας, διασφαλίζοντας παράλληλα την καλή έως άριστη κατάσταση των οικοσυστημάτων στην περιοχή τους.

Ακόμη περισσότερο καμαρώνουμε όταν σκεφτόμαστε ότι με τα Αγραφιώτικα νερά της Δυτικής Θεσσαλίας, μέσω της παραγωγής και μεταφοράς ενέργειας εδώ και εξήντα χρόνια από τα Κρεμαστά, εξασφαλίστηκε η κάλυψη των ενεργειακών αναγκών στο ενεργοβόρο συγκρότημα εξόρυξης βωξίτη (πρώην ΠΕΣΙΝΕ) στην Βοιωτία, θεμελιώνοντας έτσι και στηρίζοντας έως και σήμερα έναν σημαντικό τομέα βιομηχανικής ανάπτυξης στη χώρα μας (παραγωγή αλουμινίου). Και φυσικά δεν αισθανόμαστε ότι κάποιοι μας «χρωστάνε» για όλα αυτά….