Ισχυρό σοκ από τους νέους δασμούς Τραμπ για την ελληνική κομπόστα-εξαίρεση η ελιά

Του Γιάννη Κολλάτου

Νέο σοκ πρόκειται να δεχτεί η «ναυαρχίδα» των ελληνικών εξαγωγών η κομπόστα ροδάκινου, αν τελικά από 13 Ιανουαρίου, αυξηθούν οι δασμοί που θέλει να επιβάλει ο Ντόναλντ Τραμπ, από το 30% στο 100%.
Όπως μας εξηγεί ο πρόεδρος του Συνδέσμου Βιομηχανιών Ελλάδας (ΣΒΕ) κ. Θάνος Σαββάκης, η προσπάθεια της ελληνικής πλευράς (βιομηχάνων και ελληνικής κυβέρνησης) είναι αν όχι να απαλειφθούν και οι δασμοί του 30% που επιβλήθηκαν τους προηγούμενους μήνες, τουλάχιστον να μην πάνε στο 100% γιατί αυτό θα είναι καταστροφικό για τον κλάδο. Πρόσφατα υπήρξαν επαφές μετά την άφιξη του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάϊκ Πομπέο στην Αθήνα για να υπάρξει η εξαίρεση της ελληνική κομπόστας από τα ευρωπαϊκά αγροτικά προϊόντα στα οποία βάζει δασμούς η κυβέρνηση Τραμπ,

Η εξαίρεση της ελληνικής ελιάς και του ελαιολάδου από τους δασμούς, για την οποία υπήρξε θριαμβολογία από την ελληνική πολιτεία, επί της ουσίας ήταν άνευ αντικειμένου, αφού είναι ελάχιστες οι εξαγωγές ελληνικού ελαιολάδου  στις ΗΠΑ, όπου την πρωτοκαθεδρία έχουν οι Ισπανοί , ωστόσο για την ελιά έχει μεγάλη σημασία . Αντίθετα το πλήγμα θα είναι μεγάλο για την κομπόστα ροδάκινου, καθώς ο ετήσιος τζίρος των εξαγωγών του κλάδου στις ΗΠΑ υπερβαίνει τα 60 εκατομμύρια δολάρια.
Σήμερα υπάρχουν 14 κονσερβοποιεία ροδάκινου στη χώρα που μαζί με τους εποχικούς εργάτες απασχολούν περίπου 15 χιλιάδες οικογένειες, ενώ το σύνολο του κλάδου που το αποτελούν οι αγρότες που καλλιεργούν το συμπύρηνο ροδάκινο (βιομηχανικό), οι γεωπόνοι που τους επικουρούν, οι μεταφορείς , τα γραφεία προώθησης εξαγωγών κλπ, αφορά σχεδόν 200.000 οικογένειες, κυρίως στη Βόρεια Ελλάδα (Κεντρική Μακεδονία και Θεσσαλία στο Ν. Λάρισας).
Η χώρα παραμένει leader των εξαγωγών παγκοσμίως σε ότι αφορά την κομπόστα ροδάκινου, αλλά και άλλων βιομηχανοποιημένων φρούτων, λόγω της εξαιρετικής ποιότητας του μεταποιημένου προϊόντος, που εδράζεται και στα εξαιρετικά ποιοτικά χαρακτηριστικά της πρώτης ύλης, με μεγάλο ανταγωνιστή την Κίνα, η οποία όμως δεν μπορεί να φτάσει τα δικά μας ποιοτικά χαρακτηριστικά και βασίζεται μόνο στην ανταγωνιστική τιμή…

Το σύνολο των εξαγωγών κομπόστας από τις ελληνικές βιομηχανίες, ανέρχεται στα 700 εκατομμύρια ευρώ ετησίως με κύριο προορισμό χώρες της Ε.Ε.
Στόχος του κλάδου είναι με τις νέες φυτεύσεις να επιμηκυνθεί η περίοδος με πρώιμες και όψιμες ποικιλίες βιομηχανικού ροδάκινου και από τις 250.000 τόνους ετησίως να φτάσουμε στο διπλασιασμό της παραγωγής, με την προϋπόθεση ότι θα διασφαλίσουμε αγορές και δεν θα επιστρέψουμε με το «δόγμα Τραμπ» της υποτιθέμενης «αντι-παγκοσμιοποίησης» στις εποχές του προστατευτισμού…
Αξίζει να τονιστεί ότι η παραγωγή βιομηχανικού ροδάκινου για να μεταποιείται σε κομπόστα ξεκίνησε τη δεκαετία του ’50 με το σχέδιο του Αλέξανδρου Μπαλτατζή από Έλληνες γεωπόνους που αντέγραψαν πρακτικές ων ΗΠΑ , (τότε που η υπερδύναμη έκανε ένα μεγάλο άλμα στην εξωστρέφεια) και συνεχίστηκαν από ελληνοαμερικάνους γεωπόνους που φύτεψαν ποικιλίες κυρίως στην Κεντρική Μακεδονία (Ημαθία και Πέλλα). Μετά από 70 χρόνια επιστρέφουμε δυστυχώς από την παγκοσμιοποίηση των αγορών στον προστατευτισμό με τους δασμούς Τραμπ, σε μία περίοδο που η χώρα μέσω των εξαγωγών της προσπαθεί να ανατάξει την οικονομία της και το παραγωγικό της μοντέλο.

Πλήγμα από τους δασμούς αν αυτοί πάνε στο 100% θα δεχτούν και άλλοι κάδοι της μεταποίησης και της αγροτικής οικονομίας της χώρας, όπως η οινοποιία άρα και η αμπελουργία, οι γαλακτοβιομηχανίες και η κτηνοτροφία.

Πλήγμα και στα άλλα προϊόντα

Πλήγμα από τους δασμούς αν αυτοί πάνε στο 100% θα δεχτούν και άλλοι κάδοι της μεταποίησης και της αγροτικής οικονομίας της χώρας, όπως η οινοποιία άρα και η αμπελουργία, οι γαλακτοβιομηχανίες και η κτηνοτροφία.
Σύμφωνα με στοιχεία από την Ετήσια Έκθεση του γραφείου Οικονομικών και Εμπορικών Υποθέσεων της ελληνικής πρεσβείας στην Ουάσιγκτον για το έτος 2013, η κατηγορία των ελιών είναι το πλέον σημαντικό ελληνικό προϊόν στις ΗΠΑ (μακράν ο σπουδαιότερος εξαγωγικός προορισμός ελληνικής ελιάς), με μεγάλη αναγνώριση (ειδικά η ελιά Καλαμάτας) και με σπουδαίες δυνατότητες διεύρυνσης μεριδίου αγοράς. Συγκεκριμένα, το ελληνικό μερίδιο επί του συνόλου των κατηγοριών των εξαγόμενων προϊόντων υπερβαίνει το 70% με τις Τουρκία και Ιταλία να υπολείπονται κατά πολύ σε μερίδιο αγοράς αλλά και αξία εισαγωγών. Η χώρα μας είναι επίσης μακράν ο πρώτος προμηθευτής της αμερικανικής αγοράς σε λαβράκι και τσιπούρα, που είναι τα πλέον αναγνωρίσιμα προϊόντα με αυξανόμενη αναγνώριση από τους καταναλωτές και με εξαιρετική σχέση ποιότητας-τιμής.
Σύμφωνα με τα στοιχεία εντυπωσιακή είναι και η αύξηση των εξαγωγών μας σε φασόλια παρασκευασμένα ή διατηρημένα), η οποία κατέλαβε 68,8% του μεριδίου της αμερικανικής αγοράς καταλαμβάνοντας την πρώτη θέση μεταξύ των προμηθευτών της κατηγορίας, και αφήνοντας πίσω Μεξικό και Ιταλία (οι οποίες παρουσίασαν σημαντική μείωση περίπου 19,2% και 85% αντίστοιχα).
Βάσει στοιχείων της Αμερικανικής Στατιστικής Υπηρεσίας, η χώρα μας ήταν το 2013 ένας εκ των 3 πρώτων προμηθευτών της αμερικανικής αγοράς, μεταξύ άλλων, σε τυροκομικά προϊόντα (τυριά από πρόβειο ή αγελαδινό γάλα, φέτα), ελιές (εκπυρηνωμένες, πράσινες-διατηρημένες), θαλασσινά, ροδάκινα, σύκα νωπά ή αποξηραμένα.
Αξιοσημείωτη είναι η πορεία των σύκων, νωπών ή αποξηραμένων. Επίσης οι εξαγωγές ροδάκινων, (παρασκευασμένα ή διατηρημένα) καλύπτουν σταθερά σχεδόν 20% της αμερικανικής αγοράς και παραμένει μακράν ο 2ος προμηθευτής των ΗΠΑ (μετά την Κίνα), με τις εξαγωγές της κατηγορίας να ανακάμπτουν σημαντικά το 2013 (+39,5% περίπου).
Όλα τα παραπάνω προϊόντα –με εξαίρεση την ελιά- κινδυνεύουν με «εκπαραθύρωση» από την αγορά των ΗΠΑ, αν οι δασμοί αυξηθούν στο 100%, λόγω της εκτόξευσης της τιμής τους…