Παράθυρο ενίσχυσης για λιπάσματα μέχρι τέλος του χρόνου, με Παρέμβαση 220 εκατ. ευρώ μέσω της ΚΑΠ

Περιθώριο στήριξης του κόστους των λιπασμάτων για τους αγρότες έως το τέλος του 2026 (περίοδος Σεπτέμβριος-Δεκέμβριος) δίνει στη χώρα μας ο έκτακτος ευρωπαϊκός κανονισμός που τέθηκε σε ισχύ τον περασμένο Ιούλιο, με ποσό 73.458.409 ευρώ ευρωπαϊκών κονδυλίων, το οποίο μπορεί να αυξηθεί και να φτάσει τα 220 εκατ. ευρώ δημοσίας δαπάνης. 

Το ποσό που μπορεί να καλύψει αυτό το Μέτρο θα αφορά το 50% της αύξησης του κόστους ή ακόμη και το 80% σε αγρότες που ακολουθούν ορισμένα οικολογικά σχήματα ή αγροπεριβαλλοντικά προγράμματα. Αξίζει να σημειωθεί εδώ πως οι άνθρωποι της αγοράς λιπασμάτων σύμφωνα με πληροφορίες έχουν αιτηθεί ήδη την παράταση της επιδότησης των λιπασμάτων για έως το τέλος του έτους.

Συγκεκριμένα, ο Κανονισμός προβλέπει ειδικό μέτρο του ΣΣ ΚΑΠ για την ενίσχυση εκμεταλλεύσεων με 200% συγχρηματοδότηση, με την Ελλάδα να αποφασίζει προς το παρόν να βασιστεί στο προσωρινό πλαίσιο κρατικών ενισχύσεων για την κρίση στη Μέση Ανατολή της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, «ρίχνοντας» στην αγορά περίπου 48,18 εκατ. ευρώ για τιμολόγια που είχαν κοπεί από το Μάρτιο έως τον Αύγουστο του 2026. Περισσεύουν και 13 εκατ. ευρώ περίπου καθώς δεν έχουν πληρωθεί τα παραστατικά που εκδόθηκαν από 15.03.2026 έως 30.06.2026 και αφορούν όσους γράφτηκαν στο ΜΑΑΕ από 01.07.2026 έως 31.07.2026. Στο σχετικό ΦΕΚ (4421/17-07-2026) πάντως είχε καθοριστεί ότι η δόση αυτή θα έπρεπε να έχει πιστωθεί έως τις 31 Αυγούστου 2026.

Σημειώνεται ότι η ΕΕ εξέδωσε εκτάκτως το περασμένο καλοκαίρι τον Κανονισμό (ΕΕ) 2026/1768 που προβλέπει το σχετικό Μέτρο της ΚΑΠ και ο οποίος επέτρεψε επιπλέον στις χώρες της ΕΕ να πληρώσουν τις προκαταβολές άμεσων ενισχύσεων του 2026 πριν την 16η Οκτωβρίου και μάλιστα με αυξημένο ποσοστό 75%. Πολλά κράτη-μέλη (π.χ Ισπανία, Ιταλία) το εκμεταλλεύτηκαν αυτό το καθεστώς και ξεκίνησαν να πληρώνουν τους αγρότες τους από τον περασμένο Αύγουστο, όχι μόνο για τη βασική ενίσχυση αλλά και για συνδεδεμένες, οικολογικά σχήματα κ.λπ.

Υπάρχει λοιπόν, ένα περιθώριο ακόμη για στήριξη μέσω του ΣΣ ΚΑΠ συνολικού ύψους 73.458.409 ευρώ για το οικονομικό έτος 2027 (αφορά έτος ενίσχυσης του 2026). Με την εθνική συγχρηματοδότηση μπορεί να φτάσει τα 220 εκατ. ευρώ (συν 200%). Φυσικά δεν μπορούν να χρηματοδοτηθούν ξανά τα παραστατικά της περιόδου Μαρτίου-Αυγούστου 2026. Αναλυτικά ο κανονισμός αναφέρει:

«Άρθρο 7

Στήριξη προς τους γεωργούς που πλήττονται από τη σοβαρή αύξηση των τιμών των λιπασμάτων λόγω της κρίσης στη Μέση Ανατολή

1.   Τα κράτη μέλη μπορούν να παρέχουν έκτακτη προσωρινή στήριξη στους ενεργούς γεωργούς που πλήττονται από τη σοβαρή αύξηση των τιμών των λιπασμάτων. Κάθε τέτοιου είδους παρεχόμενη στήριξη υπόκειται στους όρους που καθορίζονται στο παρόν άρθρο και προσδιορίζονται περαιτέρω από τα κράτη μέλη στα οικεία στρατηγικά σχέδια για την ΚΓΠ.

2.   Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι η στήριξη που παρέχεται δυνάμει του παρόντος άρθρου απευθύνεται στους γεωργούς που πλήττονται περισσότερο από τη σοβαρή αύξηση των τιμών των λιπασμάτων. Το πράττουν καθορίζοντας τους όρους επιλεξιμότητας με βάση τα διαθέσιμα αποδεικτικά στοιχεία.

3.   Η στήριξη βάσει του παρόντος άρθρου καλύπτει μέρος του πρόσθετου κόστους των λιπασμάτων, το οποίο προκαλείται από τις εξελίξεις της αγοράς που προκύπτουν από την κρίση στη Μέση Ανατολή κατά την περίοδο που αρχίζει την 1η Μαρτίου 2026. Το πρόσθετο κόστος θα υπολογιστεί ως η διαφορά μεταξύ της αντιπροσωπευτικής τιμής των λιπασμάτων και μιας τιμής αναφοράς λιπασμάτων. Τα κράτη μέλη καθορίζουν, βάσει εύλογων παραδοχών, αφενός την τιμή αναφοράς η οποία βασίζεται στη μέση τιμή των λιπασμάτων επί τουλάχιστον τρεις διαδοχικούς μήνες εντός της περιόδου μεταξύ της 1ης Ιανουαρίου 2025 και της 28ης Φεβρουαρίου 2026 και, αφετέρου, την αντιπροσωπευτική τιμή η οποία βασίζεται στην τιμή των λιπασμάτων κατά τη διάρκεια περιόδου που καθορίζεται από το κράτος μέλος, η οποία δεν αρχίζει πριν από την 1η Μαρτίου 2026. Η στήριξη δυνάμει του παρόντος άρθρου λαμβάνει τη μορφή μοναδιαίου κόστους ανά εκτάριο που υπολογίζεται με βάση τη μέση ετήσια κατανάλωση λιπασμάτων ανά έκταση, διαφοροποιημένη ανά τομείς ή συστήματα παραγωγής. Εναλλακτικά, τα κράτη μέλη μπορούν να βασίζουν τη στήριξη δυνάμει του παρόντος άρθρου στις πραγματικές δαπάνες που πραγματοποιήθηκαν από κάθε δικαιούχο, χρησιμοποιώντας την ίδια τιμή αναφοράς που περιγράφεται στην παρούσα παράγραφο.

4.   Τα κράτη μέλη καθορίζουν τα εφαρμοστέα ποσοστά στήριξης για την κάλυψη έως και του 50 % του πρόσθετου κόστους των λιπασμάτων. Τα ποσοστά αυτά μπορούν να αυξηθούν έως 80 % κατ’ ανώτατο όριο για τους γεωργούς που υπόκεινται σε δεσμεύσεις που αναφέρονται στα άρθρα 31 και 70, ή απαιτήσεις που αναφέρονται στο άρθρο 72, για τη μείωση της χρήσης λιπασμάτων. Για τα χρηματοδοτικά μέσα υπό μορφή αυτόνομου κεφαλαίου κίνησης, εφαρμόζεται το άρθρο 80 παράγραφος 4.

5.   Τα κράτη μέλη καθορίζουν μέγιστο ποσό στήριξης ανά δικαιούχο ή μέγιστο αριθμό εκταρίων για τα οποία μπορεί να ληφθεί στήριξη ανά δικαιούχο.

6.   Η στήριξη δυνάμει του παρόντος άρθρου καταβάλλεται στον γεωργό έως τις 30 Ιουνίου 2027.

7.   Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι οι γεωργοί που λαμβάνουν στήριξη δυνάμει του παρόντος άρθρου έχουν πρόσβαση στις σχετικές γνώσεις και πληροφορίες που τους επιτρέπουν να βελτιστοποιήσουν τη βιώσιμη χρήση των λιπασμάτων.

8.   Κατά τη χορήγηση στήριξης δυνάμει του παρόντος άρθρου, τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε να αποφεύγεται η υπεραντιστάθμιση ως αποτέλεσμα του συνδυασμού παρεμβάσεων δυνάμει του παρόντος άρθρου με άλλα εθνικά ή ενωσιακά μέσα στήριξης.»

 agronews.gr