Προγραμματική σύμβαση για τη γέφυρα του Κοράκου από περιφέρειες Θεσσαλίας και Ηπείρου

Την υπογραφή Προγραμματικής Σύμβασης μεταξύ Υπουργείου Πολιτισμού, Περιφέρειας Ηπείρου και της Περιφέρειας Θεσσαλίας ενέκρινε η Περιφερειακή Επιτροπή Θεσσαλίας για το έργο της μελέτη κατασκευής νέας μονότοξης πεζογέφυρας, αποκατάσταση Κούλιας και κατασκευή πρόσβασης στη θέση του παλιού γεφυριού «του Κοράκου» στην Άρτα».

Η Περιφέρεια Θεσσαλίας είναι Κύριος του έργου και φορέας συγχρηματοδότησης μαζί με την Περιφέρεια της Ηπείρου, η οποία μάλιστα είναι και φορέας υλοποίησης.

Σκοπός της Προγραμματικής Σύμβασης είναι η εκπόνηση μελέτης «Μελέτη κατασκευής νέας μονότοξης πεζογέφυρας, αποκατάσταση Κούλιας και κατασκευή πρόσβασης στη θέση του παλιού γεφυριού «του Κοράκου» στην Άρτα», το οποίο θα αναφέρεται στο εξής χάριν συντομίας «το Έργο». Το Υπουργείο Πολιτισμού και η Περιφέρεια Ηπείρου, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους και με στόχο την ανάδειξη και αξιοποίηση της πολιτιστικής κληρονομιάς της Π.Ε. Ιωαννίνων, αποφάσισαν να συμβάλουν για την αποκατάσταση του εν θέματι μνημείου.

Το Υπουργείο Πολιτισμού και η Περιφέρεια Ηπείρου και η Περιφέρεια Θεσσαλίας συνεργάζονται, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους, για την απρόσκοπτη υλοποίηση του έργου της παρούσας Σύμβασης. Ειδικότερα, η παρούσα Προγραμματική αποτελεί το πλαίσιο καθορισμού των όρων χρηματοδότησης και εν γένει συνεργασίας των φορέων που συμμετέχουν σε αυτήν για την απρόσκοπτη υλοποίηση του.

Στη θέση Πυργάκι ή Σκαλούλα όπου ο Αχελώος ή Άσπρος ή Ασπροπόταμος χωρίζει τον νομό Άρτας από τον νομό Καρδίτσας νομούς υπήρχε η περίφημη μονότοξη πέτρινη γέφυρα γνωστή ως « Η Γέφυρα του Κοράκου ». Κατασκευάστηκε από τον μητροπολίτη Λάρισας Βησσαρίωνα το Β΄ το 1514-1515 (ή κατ’ άλλες πηγές το 1547), ο οποίος απήλλαξε τους κατοίκους των γύρω χωριών από τις εισφορές προς την μητρόπολη για να το συντηρούν. Ενδεχομένως συντηρήθηκε ή ανακατασκευάστηκαν τμήματά του γύρω στα 1700. Καταστράφηκε στις 28 Μαρτίου 1949 στις μάχες ανάμεσα στον ΔΣΕ και τον κυβερνητικό στρατό κατά την διάρκεια του Εμφυλίου Πολέμου. Είχε μήκος περί τα 50μ και ύψος 24μ το δε πλάτος του ήταν 2-2,60μ, έφερε δε χαμηλό στηθαίο. Σώζονται δύο φωτογραφίες του γνωστού φωτογράφου Σπύρου Μελετζή από το 1937. Στην πλευρά της Αργιθέας σώζεται μικρό πέτρινο διώροφο κτήριο προφανώς κατασκευασμένο τον 19ο αιώνα που χρησίμευε ως τελωνείο (Κούλια) δεδομένου ότι ο Αχελώος αποτελούσε το σύνορο ανάμεσα στο Ελληνικό Κράτος και την Οθωμανική Αυτοκρατορία. Στον όροφο βρίσκονταν τα καταλύματα της φρουράς ενώ από το ισόγειο διερχόταν το μονοπάτι πρόσβασης προς το γεφύρι.

Αντικείμενο της Προγραμματικής Σύμβασης αποτελεί το πλαίσιο συνεργασίας των Κυρίων του Έργου για την ενιαία υλοποίηση της πράξης: «Μελέτη κατασκευής νέας μονότοξης πεζογέφυρας, αποκατάσταση Κούλιας και κατασκευή πρόσβασης στη θέση του παλιού γεφυριού «του Κοράκου» στην Άρτα» και η ανάθεση αρμοδιοτήτων του Κύριου του Έργου – Περιφέρεια Θεσσαλίας στο Φορέα Υλοποίησης, τη Διεύθυνση Τεχνικών Έργων Περιφέρειας Ηπείρου – Τμήμα Δομών

περιβάλλοντος. Η Περιφέρεια Ηπείρου προτίθεται να κατασκευάσει νέα πεζογέφυρα με την μορφή του ιστορικού γεφυριού σε κοντινή θέση, σε ανάμνηση της ιστορικότητας του και για την χρήση των πεζοπόρων επισκεπτών. Επίσης, θα διαμορφωθεί η κατάλληλη πρόσβαση και η σύνδεση με τα ορεινά μονοπάτια της περιοχής. Τέλος, θα αποκατασταθεί η «Κούλια» για να χρησιμεύσει ως μικρό μουσείο της ιστορίας του γεφυριού και των προσπαθειών αποκατάστασής του. Θα απαιτηθεί η σύνταξη τοπογραφικής, αρχιτεκτονικής, στατικής μελέτης. Ακόμα, θα προηγηθούν γεωτεχνικές και υδρολογικές μελέτες για την ασφαλή θεμελίωση του νέου γεφυριού και της μελλοντικής ασφάλειας του από την πίεση των υδάτων του ποταμού.