Νέα ΚΑΠ: Ανησυχία για πτώση του τσεκ έως 30%, διπλασιασμός των ποσών συνδεδεμένων στο Plan B της Ελλάδας

Με ανησυχία παρακολουθεί τις εξελίξεις στις διαβουλεύσεις της ΚΑΠ η ελληνική αντιπροσωπεία, καθώς όχι µόνο δεν βρήκε στήριξη η θέση της για αύξηση ή κατάργηση του µέγιστου ορίου των 24 ευρώ το στρέµµα στον εθνικό µέσο όρο του τσεκ µετά το 2027, αλλά βλέπει την Ευρωβουλή να φέρνει το νούµερο αυτό στα 20 ευρώ το στρέµµα. 

Πρόκειται για ζήτηµα στο οποίο αναµένεται να επιµείνει η χώρα µας στις συζητήσεις που θα επανεκκινήσουν από τον ερχόµενο Σεπτέµβριο, εφόσον αν παραµείνει το όριο των 24 ευρώ ή ακόµη χειρότερα, εισακουστεί η πρόταση της Ευρωβουλής στον τρίλογο, τότε η µείωση του τσεκ θα είναι αναπόφευκτη. Το κρίσιµο ερώτηµα είναι πώς θα υπολογιστεί ο εθνικός µέσος όρος. Σύµφωνα µε τα επίσηµα στοιχεία του έτους ενίσχυσης 2023, η βασική εισοδηµατική στήριξη, η αναδιανεµητική ενίσχυση και η ενίσχυση των νέων γεωργών, οι τρεις παρεµβάσεις που ενσωµατώνονται στη νέα «Φθίνουσα Εισοδηµατική στήριξη βάσει έκτασης», αντιστοιχούσαν συνολικά σε 25,62 ευρώ ανά στρέµµα, µε συνολικό προϋπολογισµό 982,8 εκατ. ευρώ και 38,36 εκατ. επιλέξιµα στρέµµατα.

Για το έτος ενίσχυσης 2025 δεν υπάρχουν ακόµη οριστικά στοιχεία, καθώς δεν έχει ολοκληρωθεί η εκκαθάριση των πληρωµών.

Μέχρι στιγµής έχουν καταβληθεί περίπου 948,3 εκατ. ευρώ για τη βασική ενίσχυση, την αναδιανεµητική και το πριµ των νέων γεωργών, ενώ οι εκτιµήσεις συγκλίνουν ότι τα πραγµατικά επιλέξιµα στρέµµατα διαµορφώνονται πλέον στα 32 έως 33 εκατ. στρέµµατα, σηµαντικά λιγότερα από εκείνα που είχαν χρησιµοποιηθεί ως βάση το 2023. Με αυτά τα δεδοµένα, ο εθνικός µέσος όρος διαµορφώνεται πλέον κοντά στα 28-29 ευρώ ανά στρέµµα. Αν υπολογιστεί λοιπόν µε βάση τα πραγµατικά επιλέξιµα στρέµµατα που επιδοτούνται στη χώρα µας και όχι µε βάση τα «πιθανά» (potential eligible area) που είναι σαφώς περισσότερα, θα µιλάµε για µία µείωση της τάξεως 15-30% ανάλογα µε το πού θα κάτσει η µπίλια στον εθνικό µέσο όρο.

Το πιθανότερο σενάριο είναι ότι η Ελλάδα θα επιχειρήσει να διατηρήσει όσο το δυνατόν υψηλότερες ενισχύσεις για τις κατηγορίες που θα χαρακτηρίσει ως προτεραιότητας, όπως οι νέοι γεωργοί, οι οικογενειακές εκµεταλλεύσεις, οι µικροκαλλιεργητές ή οι παραγωγοί ορεινών και µειονεκτικών περιοχών, µειώνοντας αντίστοιχα τη βασική ενίσχυση για τους παραγωγούς που δεν θα εντάσσονται σε κάποια κατηγορία προσαύξησης. Σε ένα τέτοιο µοντέλο, η βασική ενίσχυση θα µπορούσε να κινηθεί ακόµη και κοντά στο ελάχιστο επιτρεπόµενο επίπεδο των 13 ευρώ ανά στρέµµα, δηµιουργώντας τον δηµοσιονοµικό χώρο για υψηλότερα πριµ στις οµάδες που θα επιλέξει να ενισχύσει η χώρα.

Αναλυτικότερα, οι προτάσεις για τα όρια στις επιδοτήσεις έχουν ως εξής:

Η πρόταση Συµβουλίου, Κοµισιόν

7α. Η προγραµµατισµένη µέση ενίσχυση ανά εκτάριο για τη φθίνουσα εισοδηµατική στήριξη βάσει έκτασης, σύµφωνα µε το παρόν άρθρο, δεν πρέπει να είναι µικρότερη από 130 ευρώ ούτε µεγαλύτερη από 240 ευρώ για κάθε κράτος µέλος. [Άρθρο 35 παράγραφος 3, δεύτερο εδάφιο, NRP]

Πρόταση Ευρωβουλής

Πρόταση κανονισµού Άρθρο 6 – παράγραφος 7 α (νέα)

Τροπολογία

7α. Οι παρεµβάσεις που αναφέρονται στο άρθρο 5 παράγραφος 1 στοιχεία α) έως γ), ζ) και ιε) έως ιη) του παρόντος κανονισµού είναι παρεµβάσεις εισοδηµατικής στήριξης που χρηµατοδοτούνται από το Ταµείο σύµφωνα µε το άρθρο 10 παράγραφος 2 στοιχείο α) σηµείο ii) [Προϋπολογισµός].

Οι παρεµβάσεις που αναφέρονται στο άρθρο 5 παράγραφος 1 στοιχεία δ) έως στ), η) έως ι), ιβ) έως και ιε) και ιθ) του παρόντος κανονισµού είναι παρεµβάσεις αγροτικής ανάπτυξης που χρηµατοδοτούνται από το Ταµείο σύµφωνα µε το άρθρο 10 παράγραφος 2 στοιχείο α) σηµείο ii) β) [Προϋπολογισµός] του κανονισµού για τα σχέδια ΕΠΕΣ. Η προβλεπόµενη µέση ενίσχυση ανά εκτάριο για εισοδηµατική στήριξη µε βάση την έκταση που αναφέρεται στο πρώτο εδάφιο δεν είναι µικρότερη από 130 EUR και δεν υπερβαίνει τα 200 EUR για κάθε κράτος µέλος. Για το βαµβάκι, οι ενισχύσεις ορίζονται στο άρθρο 13 β (νέο).

Το plan B µε τις συνδεδεµένες, την εξισωτική και τους µικροκαλλιεργητές σε πρώτο πλάνο

Ένα σχέδιο άµυνας απέναντι στην περίπτωση να παραµείνουν χαµηλά τα µέγιστα όρια για το νέο τσεκ, περιλαµβάνει την αφιέρωση όσο το δυνατόν µεγαλύτερου ποσού στον προϋπολογισµό των συνδεδεµένων, της εξισωτικής και του πριµ µικροκαλλιεργητών. Πρόκειται για καθεστώτα που δεν επηρεάζονται από τα σχετικά όρια. Για αυτό και η Ελλάδα εξετάζει µε µεγάλη προσοχή τη δυνατότητα να προσφέρει το 25% του προϋπολογισµού της εισοδηµατικής στήριξης, δηλαδή πάνω από 500 εκατ. ευρώ, στις συνδεδεµένες ενισχύσεις. Συνολικά ο προϋπολογισµός για τις συνδεδεµένες ενισχύσεις µετά το 2027 θα µπορεί να είναι ίσος έως και µε το 20% του προϋπολογισµού που θα αφιερώσει η Ελλάδα αθροιστικά στη:

α) Φθίνουσα Εισοδηµατική Στήριξη,
β) τα Αγροπεριβαλλοντικά,
γ) την Ειδική Ενίσχυση Βάµβακος, και
δ) τη Στήριξη Μικρών Καλλιεργητών.

«Το ποσοστό αυτό µπορεί να αυξηθεί κατά µέγιστο 5 ποσοστιαίες µονάδες, υπό την προϋπόθεση ότι το ποσό που αντιστοιχεί στο ποσοστό που υπερβαίνει το 20% διατίθεται σε πρωτεϊνούχες καλλιέργειες, σε αγρότες που συνδυάζουν την παραγωγή καλλιεργειών και ζώων ή σε γεωργικές περιοχές που διατρέχουν κίνδυνο εγκατάλειψης της γεωργικής παραγωγής, ιδίως στις ανατολικές παραµεθόριες περιοχές, όπως ορίζεται στα Σχέδια Εταιρικής Σχέσης», αναφέρει ο κανονισµός της ΚΑΠ για µετά το 2027. Τα παραπάνω σηµαίνουν ότι η Ελλάδα θα µπορεί να φτάσει ίσως και τα 500 εκατ. ευρώ, δηλαδή διπλάσιο ποσό για συνδεδεµένες ενισχύσεις. Σηµειώνεται ότι πλέον είναι δυνατή η πρόβλεψη συνδεδεµένης ενίσχυσης και στο µέλι, µε βάση τον κοινοτικό κανονισµό.

Πάντως η πρόταση της Ευρωβουλής είναι να παραµείνει το ποσοστό του προϋπολογισµού των συνδεδεµένων στο 15% της εισοδηµατικής στήριξης, από το 25% που προτείνεται για τη νέα περίοδο. Το πώς θα καθοριστεί ο τελικός κανονισµός θα αποφασιστεί στον Τρίλογο, µε τα οριστικά κείµενα να αναµένονται στις αρχές του 2027.

agronews.gr