Όλοι οι παραγωγοί μηδικής εντός Νομού με κρούσμα και σε ακτίνα 40 χλμ δικαιούνται έκτακτη ενίσχυση

Απαιτούνται αναγκαίες διευκρινήσεις σχετικά με το ποιοι τελικά είναι δικαιούχοι και τι χρήματα έχουν λαμβάνειν όσον αφορά την υπόθεση της έκτακτης ενίσχυσης στη μηδική λόγω ευλογιάς αιγοπροβάτων, μιας που οι προφορικές διαρροές του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης από τις αρχές του μήνα δεν αποσαφηνίζουν και πολλά. 

Σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, έχει δεσμευτεί ένα κονδύλι 30 εκατ. ευρώ για το de minimis και «αναζητούνται» ακόμη 5 εκατ. ευρώ ώστε η ενίσχυση στην ανώτερη κλίμακα ενίσχυσης να αγγίξει τα 95 ευρώ το στρέμμα για παραγωγούς αρδευόμενης μηδικής στις λεγόμενες «κόκκινες» ζώνες (τις ζώνες προστασίας δηλαδή). Όπως έχει γίνει γνωστό, η ενίσχυση θα είναι κλιμακούμενη σε τρία ποσά, ανάλογα με την εκάστοτε περιορισμένη ζώνη.  Επίσης, άλλα ποσά θα δοθούν για αρδευόμενες εκτάσεις και άλλα (μικρότερα) για τα ξερικά χωράφια. Η διαβούλευση για τα ακριβή ποσά ενίσχυσης αναμένεται να γίνει εντός Μαρτίου. 

Να σημειωθεί πως υπήρξαν αλλαγές στον κανονισμό καραντίνας το καλοκαίρι του 2025 και υπάρχει άγνοια στον πολύ κόσμο για τους ακριβείς περιοριστικούς όρους ανά περιοχή.  Ας τα πιάσουμε απ’ την αρχή λοιπόν. Κάθε φορά που εμφανίζεται μία ζωονόσος, το εκάστοτε Κράτος Μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης υποχρεούται να έχει έτοιμο ένα σχέδιο δράσης αντιμετώπισής της για τις πρώτες 10 με 15 μέρες. Στη συνέχεια, η Ευρωπαϊκή Ένωση επικαιροποιεί την δική της «Magna Carta» βάσει των επιδημιολογικών δεδομένων για την αντιμετώπιση της εκάστοτε ζωονόσου. Τέλος, όλα τα Κράτη Μέλη καλούνται να συμμορφωθούν (θεωρητικά άμεσα).

Στην περίπτωση της Ελλάδας, σαν εμφανίστηκε η πανώλη και η ευλογιά το 2024, υπήρχε όντως τέτοια εθνική νομοθεσία, η οποία προέβλεπε την καραντίνα (και υγειονομική θανάτωση κοπαδιού) στις εξής ζώνες: 

• Ζώνη 3 χιλιομέτρων από κρούσμα (Προστασίας) 
• Ζώνη 10 χιλιομέτρων από κρούσμα (Επιτήρησης) 
• Όλος ο υπόλοιπος Νομός (Περαιτέρω απαγορευμένες ζώνες)

Στις πρώτες δύο ζώνες, υπήρχε καθολική απαγόρευση μετακίνησης ζωοτροφών. Στην τρίτη ζώνη, δεν απαγορευόταν η μετακίνησή τους, υπό αυστηρές ωστόσο προϋποθέσεις. 

Σύμφωνα με αρμόδιους προϊστάμενους στις Κτηνιατρικές Αρχές, κάποια στιγμή το καλοκαίρι του 2025, η Ελλάδα συμμορφώθηκε με τις υποδείξεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης και άλλαξε τα γεωγραφικά όρια στις ζώνες προστασίας. Σαφώς έγιναν κάποιες αλλαγές και στην ένταση των μέτρων προστασίας, αλλά αυτό δεν είναι της παρούσης. 

Αυτό που έχει σημασία είναι πως βάσει του επικαιροποιημένου Ευρωπαϊκού Κανονισμού 687/2020, προβλέπεται καραντίνα (και υγειονομική θανάτωση) ενάντια στην ευλογιά στις εξής ζώνες: 

• Ζώνη 5 χιλιομέτρων από κρούσμα (Προστασίας) 
• Ζώνη 20 χιλιομέτρων από κρούσμα (Επιτήρησης) 
• Όλος ο υπόλοιπος Νομός συν Ζώνη 40 χιλιομέτρων από κρούσμα (Περαιτέρω απαγορευμένες ζώνες) 

Κάπως έτσι λοιπόν, από το καλοκαίρι του 2025, οι ζώνες προστασίας… αλληλοκαλύπτονταν και φυσικά οι δυσκολίες στην μετακίνηση ζωοτροφών έγιναν μεγαλύτερες. Είναι πραγματικά αδύνατον να χαρτογραφήσει κανείς ποιοι παραγωγοί ζωοτροφών και σε ποιες ακριβώς περιοχές υπέστησαν τις μεγαλύτερες ζημιές, ωστόσο κατά γενική ομολογία, η παραγωγή από 500.000 και πλέον καταγεγραμμένα στρέμματα είχε σοβαρότατο πρόβλημα εμπορίας. Ήταν τότε που οι τιμές στη μηδική γνώρισαν προσωρινή κατρακύλα στα 8 και 10 λεπτά το κιλό σε ορισμένες περιοχές της Θεσσαλίας. 

Ξανά στις πρώτες δύο ζώνες, υπήρχε καθολική απαγόρευση μετακίνησης ζωοτροφών. Στην τρίτη ζώνη, δεν απαγορευόταν η μετακίνησή τους, υπό αυστηρές ωστόσο προϋποθέσεις. 

Το θέμα εδώ είναι το εξής. Οι παραγωγοί μηδικής στον υπόλοιπο Νομό και σε ακτίνα 21 με 40 χιλιομέτρων, ναι μεν … μπορούσαν να πουλήσουν νομή, όμως γεννάται εύλογα το ερώτημα του πόσοι αιγοπροβατοτρόφοι ήταν πραγματικά διαθέσιμοι εκτός των πρώτων δύο ζωνών (προστασίας και επιτήρησης) ώστε να προμηθευτούν ζωοτροφές και κάπως έτσι να τσουλήσει η αγορά τους δύσκολους μήνες. Με λίγα λόγια, όλοι οι παραγωγοί ζωοτροφών (καλαμπόκι, μηδική, βίκος, σανός) έπαθαν ζημιά και είναι πολύ δύσκολο να είναι κανείς «δίκαιος» στα ποσά ανά ζώνη που πρέπει να επιστραφούν ως έκτακτη ενίσχυση για το χαμένο εισόδημα ανά καλλιέργεια. 

Αυτός είναι και ο λόγος που όπως φαίνεται η έκτακτη ενίσχυση για τη μηδική θα πληρωθεί σε τρεις κλίμακες για τις τρεις ζώνες καραντίνας, ενώ δικαιούχοι θα είναι κλιμακωτά όλοι οι παραγωγοί μηδικής σε ακτίνα 40 χιλιομέτρων από εστία κρούσματος επιπλέον όλων των παραγωγών που δραστηριοποιύνται εντός του ίδιου Νομού (η λεγόμενη τρίτη ζώνη).  

Το Κράτος γνωρίζει πως όσοι πουλούσαν στην εξωτερική ζώνη, είχαν περισσότερους τρόπους να τα βγάλουν πέρα και γι’ αυτό το λόγο αναμένεται να αποφασιστεί μία δυσανάλογη κλιμάκωση στο στρεμματικό αποτύπωμα της έκτακτης ενίσχυσης υπέρ όσων είχαν την ατυχία να βρίσκονται εντός των ζωνών προστασίας (5 χλμ) και επιτήρησης (20χλμ) γύρω από τα κρούσματα ευλογιάς. 

agronews.gr