Ενεργοποιούνται οι ιδιώτες κτηνίατροι για την αντιμετώπιση της ευλογιάς

Ξεκινά η διαδικασία ενεργοποίησης του νέου θεσμού των εξουσιοδοτημένων κτηνιάτρων που θεσπίστηκε στο τέλος του 2025 (ΚΥΑ 362534/2025, ΦΕΚ 7205/Β/31-12-2025), στο πλαίσιο των έκτακτων μέτρων για την αντιμετώπιση της νόσου της ευλογιάς των αιγοπροβάτων.

Συγκεκριμένα, οι εξουσιοδοτημένοι κτηνίατροι θα συνδράμουν στην κλινική επιτήρηση του ζωικού κεφαλαίου, στη διενέργεια των απαραίτητων δειγματοληψιών, με σκοπό την πραγματοποίηση εργαστηριακών διαγνώσεων (screening και επιβεβαιωτικών), στην επιτόπια συλλογή στοιχείων για την επιζωοτιολογική διερεύνηση της διασποράς της νόσου, στη διενέργεια απολυμάνσεων στις μολυσμένες εκμεταλλεύσεις προβάτων και αιγών, και στην επίβλεψη της θανάτωσης και υγειονομικής ταφής των ζώων μολυσμένων εκτροφών.

Η διαδικασία ενεργοποίησης των ιδιωτών εξουσιοδοτημένων κτηνιάτρων είναι απλή:

-Οι Περιφέρειες υποβάλουν αιτιολογημένη εισήγηση ανά Περιφερειακή Ενότητα που πλήττεται από την ευλογιά στη Γενική Διεύθυνση Κτηνιατρικής του ΥΠΑΑΤ.

-Η Γενική Διεύθυνση Κτηνιατρικής του ΥΠΑΑΤ εγκρίνει την ανάθεση καθηκόντων επίσημων δραστηριοτήτων σε συγκεκριμένο αριθμό εξουσιοδοτημένων κτηνιάτρων για διάστημα έως 3 μήνες.

-Οι Περιφέρειες δημοσιεύουν πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος σε φυσικά πρόσωπα που επιθυμούν να αναλάβουν καθήκοντα ως εξουσιοδοτημένοι κτηνίατροι.

-Οι ενδιαφερόμενοι υποβάλουν αίτηση συμμετοχής.

-Συνάπτεται σύμβαση έργου διάρκειας 3 μηνών, με δυνατότητα ισόχρονης παράτασης μεταξύ της Περιφέρειας και του εξουσιοδοτημένου κτηνιάτρου.

Για συμμετοχή, οι ενδιαφερόμενοι πρέπει να πληρούν σωρευτικά τις εξής προϋποθέσεις:
α) να ασκούν νόμιμα το κτηνιατρικό επάγγελμα, β) να μην κατέχουν άδεια λιανικής ή χονδρικής πώλησης κτηνιατρικών φαρμάκων και να μην απασχολούνται σε επιχειρήσεις παραγωγής, εισαγωγής, εμπορίας και διάθεσης κτηνιατρικών φαρμάκων, και γ) να μην υπηρετούν ως μισθωτοί κτηνίατροι στον ευρύτερο Δημόσιο τομέα.

Σύμφωνα με την απόφαση, η αμοιβή των εξουσιοδοτημένων κτηνιάτρων για κάθε επίσκεψη σε εκμετάλλευση αιγοπροβάτων καθορίζεται ως εξής:

• Για εκμεταλλεύσεις με 1-50 ζώα: 28 ευρώ.
• Για εκμεταλλεύσεις με 1-50 ζώα σε ορεινές περιοχές: 56 ευρώ.
• Για εκμεταλλεύσεις με 51- 250 ζώα: 40 ευρώ.
• Για εκμεταλλεύσεις με 51- 250 ζώα σε ορεινές περιοχές: 69 ευρώ.
• Για εκμεταλλεύσεις με 251-500 ζώα: 53 ευρώ.
• Για εκμεταλλεύσεις με 251-500 ζώα σε ορεινές περιοχές: 81 ευρώ.
• Για εκμεταλλεύσεις με 500+ ζώα: 65 ευρώ.
• Για εκμεταλλεύσεις με 500+ ζώα σε ορεινές περιοχές: 93 ευρώ.

Οι δαπάνες για τις αμοιβές των εξουσιοδοτημένων κτηνιάτρων θα καλυφθούν από το πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων του ΥΠΑΑΤ.

Αποζημιώσεις
Στη δημοσίευση των ποσών αναφοράς βάσει των οποίων θα καταβληθούν ταχύτερα φέτος οι οικονομικές αποζημιώσεις -ή αλλιώς η λεγόμενη «πρώτη βοήθεια»- προς τους πληγέντες αιγοπροβατοτρόφους λόγω υποχρεωτικών θανατώσεων ευλογιάς προχώρησαν τα υπουργεία Οικονομικών και Αγροτικής Ανάπτυξης.

Πρόκειται για εφαρμογή της κοινοτικής υποχρέωσης της Ελλάδας περί κατάρτισης ετήσιου πλάνου αποζημίωσης, με το πλαίσιο να εμπλουτίζεται κάθε χρόνο ενώ συνήθως αλλάζουν και οι διαδικασίες για να στοιχειοθετηθεί κανείς ως δικαιούχος. Οι φετινές αλλαγές ουσιαστικά στους χρόνους καταβολής έρχονται σε συνέχεια της περσινής αρνητικής εμπειρίας με τις αργές διαδικασίες ενίσχυσης των παραγωγών, όταν αιγοπροβατοτρόφοι με άδειο στάβλο έλαβαν τα πρώτα χρήματα από το κράτος 6 και 8 μήνες μετά την υγειονομική θανάτωση του κοπαδιού τους. Για τα ποσά αυτά καθαυτά, τίποτα δεν άλλαξε.

Γενικά, το ΦΕΚ Β’ 971 αφορά την έγκριση προγράμματος οικονομικών αποζημιώσεων, ενισχύσεων και λειτουργικών δαπανών που προκύπτουν από την επιβολή κτηνιατρικών μέτρων εξυγίανσης του ζωικού κεφαλαίου της χώρας, (διερεύνηση, πρόληψη, επιτήρηση, έλεγχος, εκρίζωση, έκτακτες επεμβάσεις), στο πλαίσιο εφαρμογής των ισχυουσών ειδικών κτηνιατρικών διατάξεων, για το έτος 2026. Με την παρούσα απόφαση, εγκρίνεται το πλαίσιο αποζημιώσεων σε ιδιώτες και περιφέρειες, με ή χωρίς κατά περίπτωση κοινοτική συμμετοχή στα κονδύλια.

Η απόφαση για το 2026 καλύπτει 46 σελίδες και αφορά 34 ασθένειες, παράσιτα και λοιμώξεις, μεταξύ των οποίων φυσικά την ευλογιά και πανώλη αιγοπροβάτων. Το θεσμικό πλαίσιο θέτει στα υπόψιν τα φίλτρα βάσει των οποίων επιλέγεται ή δεν επιλέγεται κάποιος ως δικαιούχος οικονομικής αποζημίωσης. Ενδεικτικά πχ. δεν χορηγείται καμία μεμονωμένη αποζημίωση/ενίσχυση, όταν διαπιστώνεται ότι η ασθένεια των ζώων προκλήθηκε εσκεμμένα ή από αμέλεια του δικαιούχου.

Ορισμοί εννοιών, για τον υπολογισμό αποζημιώσεων:

Άμεση και προσήκουσα αποζημίωση: η καταβολή εντός εξήντα (60) ημερών από τη θανάτωση/σφαγή των ζώων και από την καταστροφή προϊόντων ζωικής προέλευσης, αποζημίωσης η οποία αντιστοιχεί στην αγοραία αξία.

Αγοραία αξία: η τιμή την οποία θα πρέπει κανονικά να εισπράξει ο ιδιοκτήτης του ζώου αμέσως πριν μολυνθεί ή θανατωθεί, λαμβανομένων υπόψη της ικανότητας, της ποιότητας και της ηλικίας του. Για τα προϊόντα ζωικής προέλευσης η τιμή που είχαν τα εν λόγω προϊόντα αμέσως πριν την υποψία εμφάνισης της ασθένειας ή αμέσως πριν επιβεβαιωθεί η υποψία αυτή.

Λογικές πληρωμές: οι πληρωμές για την αγορά υλικών ή υπηρεσιών σε τιμές ανάλογες με τις αγοραίες αξίες πριν από την εκδήλωση της νόσου.

Από κει και πέρα, οι τιμές αναφοράς για τις αποζημιώσεις που θα πληρώνονται εντός 2026 έχουν ως ακολούθως:

Για πρόβατα και αίγες με επίσημα γενεαλογικά πιστοποιητικά καθαροαιμίας:

1. Αμνοί ή ερίφια έως 3 μηνών μέχρι ογδόντα (80,00) ευρώ,
2. Αμνοί ή ερίφια από 3 μηνών και 1 ημέρα έως 6 μηνών μέχρι εκατό (100,00) ευρώ,
3. Πρόβατα ή αίγες από 6 μηνών και 1 ημέρα έως 3 ετών μέχρι διακόσια πενήντα (250,00) ευρώ,
4. Πρόβατα ή αίγες από 3 ετών και 1 ημέρα έως 5 ετών μέχρι 80% της τιμής του σημείου 3, δηλαδή 200 ευρώ.
5. Πρόβατα ή αίγες άνω των 5 ετών και 1 ημέρα μέχρι 60% της τιμής του σημείου 3, δηλαδή 150 ευρώ.
6. Κριοί ή τράγοι αναπαραγωγής ηλικίας 6 μηνών έως 3 ετών μέχρι πεντακόσια (500,00) ευρώ.
7. Κριοί ή τράγοι αναπαραγωγής ηλικίας από 3 ετών και 1 ημέρα έως 4 ετών μέχρι 80% της τιμής του σημείου 6, δηλαδή 400 ευρώ.
8. Κριοί ή τράγοι αναπαραγωγής ηλικίας άνω των 4 ετών μέχρι 60% της τιμής του σημείου 6, δηλαδή 300 ευρώ.

Για πρόβατα και αίγες κοινών ή ημίαιμων φυλών

1. Αμνοί ή ερίφια έως 3 μηνών μέχρι εβδομήντα (70,00) ευρώ,
2. Αμνοί ή ερίφια από 3 μηνών και 1 ημέρα έως 6 μηνών μέχρι ενενήντα (90,00) ευρώ,
3. Πρόβατα ή αίγες από 6 μηνών και 1 ημέρα έως 3 ετών μέχρι διακόσια είκοσι (220) ευρώ,
4. Πρόβατα ή αίγες από 3 ετών και 1 ημέρα έως 5 ετών μέχρι 80% της τιμής του σημείου 3, δηλαδή 176 ευρώ.
5. Πρόβατα ή αίγες άνω των 5 ετών και 1 ημέρα μέχρι 60% της τιμής του σημείου 3, δηλαδή 132 ευρώ.
6. Κριοί ή τράγοι αναπαραγωγής ηλικίας 6 μηνών έως 3 ετών μέχρι τριακόσια είκοσι (320,00) ευρώ.
7. Κριοί ή τράγοι αναπαραγωγής ηλικίας από 3 ετών και 1 ημέρα έως 4 ετών μέχρι 80% της τιμής του σημείου 6, δηλαδή 256 ευρώ.
8. Κριοί ή τράγοι αναπαραγωγής ηλικίας άνω των 4 ετών μέχρι 60% της τιμής του σημείου 6, δηλαδή 192 ευρώ.