Λάρισα: Η παραμυθένια βιβλιοθήκη σε σοφίτα χωριού που κρύβει βιβλία και θησαυρούς του 18ου αιώνα

Στο πανέμορφο ορεινό χωριό Ραψάνη της Λάρισας, ξεχωρίζει μια παραμυθένια βιβλιοθήκη. Η Δημοτική Δανειστική Βιβλιοθήκη βρίσκεται στη σοφίτα του πρώην κοινοτικού καταστήματος, στο κέντρο της καταπράσινης πλατείας.

«Έχει φτιαχτεί με αγάπη, με επαγγελματισμό, και προσπαθούμε πάντα να δίνουμε στους ανθρώπους που έρχονται τον καλύτερο εαυτό μας. Δηλαδή, μπορούν να βρούνε καινούργια βιβλία, δράσεις για τα παιδιά τους, εκπαιδευτικά προγράμματα, περιηγήσεις στη Ραψάνη» τονίζει μεταξύ άλλων η υπεύθυνη της βιβλιοθήκης κ. Χάιδω Πανταζή.

Η Μικρή Βιβλιοθήκη της Ραψάνης περιλαμβάνει περισσότερα από 30.000 βιβλία, μεταξύ των οποίων και σπάνιες εκδόσεις του 18ου αιώνα. Στα ράφια της, εκτός από βιβλία, υπάρχουν δεκάδες περιοδικά, χειρόγραφα, χαρτογραφικό αλλά και οπτικοακουστικό υλικό.

Η Ραψάνη είναι γνωστή για το Μουσείο Οίνου και Αμπέλου Ραψάνης που λειτουργεί από το 2012. Στο πανέμορφο χωριό με τα πετρόκτιστα σπίτια, όμως, ξεχωρίζει μια υπέροχη βιβλιοθήκη.

Η δανειστική βιβλιοθήκη της Ραψάνης βρίσκεται στη σοφίτα του πρώην κοινοτικού καταστήματος της καταπράσινης πλατείας. Το συγκεκριμένο κτίριο δεν εξυπηρετεί μόνο τις ανάγκες του χωριού αλλά και των επισκεπτών, αφού λειτουργεί ως κέντρο πληροφόρησης αλλά και καφετέρια.

Η μικρή βιβλιοθήκη περιλαμβάνει περίπου 20.000 βιβλία, μεταξύ των οποίων και σπάνιες εκδόσεις του 18ου αιώνα. Στα ράφια της υπάρχουν εκτός από βιβλία, περιοδικά, χειρόγραφα, χαρτογραφικό και οπτικοακουστικό υλικό κ.α.

Το χωριό έχει περίπου 900 μόνιμους κατοίκους, ωστόσο, η βιβλιοθήκη μετρά ήδη 977 ενεργούς χρήστες και ο αριθμός αυτός αυξάνεται διαρκώς.

Μάλιστα, η Ραψάνη, ενέπνευσε τον μεγάλο λογοτέχνη Μ. Καραγάτση (κατά κόσμο Δημήτρη Ροδόπουλο), ο οποίος μικρός κάθονταν στο καραγάτσι της εκκλησίας του Αγ. Αθανασίου της Ραψάνης και από εκεί πήρε το λογοτεχνικό του ψευδώνυμο.

Η Χάιδω Πανταζή είναι η βιβλιοθηκονόμος και βρίσκεται πάντα εκεί, πρόθυμη να καθοδηγήσει τους κατοίκους του χωριού που την επισκέπτονται. Έλαβε μάλιστα το βραβείο Βιβλιοθηκονόμου στα Βραβεία του Ελληνικού Τμήματος της ΙΒΒΥ (International Board of Books For Young People).

Η ίδια μίλησε στο BOVARY για την υπέροχη βιβλιοθήκη του χωριού...

Πότε ξεκίνησε να λειτουργεί η βιβλιοθήκη;

Η Δημοτική βιβλιοθήκη Ραψάνης βρίσκεται στο ημιορεινό χωριό Ραψάνη του Δήμου Τεμπών, γνωστό για το περίφημο κόκκινο κρασί του. Επαναλειτουργεί από το 2004 ενώ ιδρύθηκε το 1970 με προεδρικό διάταγμα. Στεγάζεται στη σοφίτα του κοινοτικού καταστήματος Ραψάνης και λειτουργεί καθημερινά ως δανειστική από Τρίτη έως Σάββατο, 8:00 π.μ-3:30 μ.μ. Περιλαμβάνει πάνω από 30.000 βιβλία στη συλλογή της και έχει 1.400 ενεργούς χρήστες και ο αριθμός αυξάνεται συνεχώς.

Πώς επιλέχθηκε το συγκεκριμένο κτίριο που την στεγάζει;

Το κτίριο δεν σχεδιάστηκε από την αρχή για βιβλιοθήκη, αλλά είναι το ιδανικό μέρος για την ανάπτυξη μια μικρής δημοτικής βιβλιοθήκης που μπορεί να λειτουργεί ως κέντρο της τοπικής κοινωνίας. «Μια μαγική σοφίτα», όπως μας λένε.

Τι περιλαμβάνει;

Το υλικό της αποτελείται από βιβλία, περιοδικά, χειρόγραφα, χαρτογραφικό και οπτικοαουστικό υλικό. Η βιβλιοθήκη έχει συμβάλει στη δημιουργία πολλών παραρτημάτων στα υπόλοιπα χωριά του Δήμου Τεμπών. Στη συλλογή μας περιλαμβάνονται όλες οι κατηγορίες των βιβλίων. Η βιβλιοθήκη έχει ένα πλούσιο παιδικό τμήμα, που εμπλουτίζεται κάθε χρόνο με νέες εκδόσεις. Παράλληλα, διαθέτει ειδικό τμήμα τοπικής ιστορίας και αρχείου για την περιοχή μας. Ακόμη, έχει στη συλλογή της το μοναδικό γραπτό σωζόμενο κείμενο που αφορά την ιστορία της Ραψάνης και το δεύτερο κατάστιχο της Θεσσαλίας, «Το κατάστιχο του Αγίου Αθανασίου, 1778-1889», και ένα μεγάλο αριθμό εκδόσεων του 18ου αιώνα. Προσπαθούμε να έχουμε συνεχώς καινούργιες εκδόσεις, και να ενημερώνουμε σε ετήσια βάση τον κατάλογο των βιβλίων μας. Οι χρήστες της βιβλιοθήκης μας έχουν στη διάθεση τους μια μεγάλη γκάμα βιβλίων και περιοδικών εκδόσεων να επιλέξουν. Οι αγαπημένες μας στιγμές στην βιβλιοθήκη, είναι όταν μια οικογένεια έρχεται στο χώρο μας και φεύγει με μια τσάντα γεμάτη βιβλία για όλους, ανεξαρτήτως ηλικίας και γεμάτοι χαμόγελα.

Ποιος είναι υπεύθυνος για τη βιβλιοθήκη;

Είμαι η Χάιδω Πανταζή, βιβλιοθηκονόμος MSc και υπεύθυνη της Δ. Β. Ραψάνης του Δήμου Τεμπών.  Δουλεύω στην βιβλιοθήκη από το 2003 έως σήμερα. Είμαι απόφοιτος του Τμήματος Βιβλιοθηκονομίας και Συστημάτων πληροφόρησης, της Σχολής Διοίκησης και Οικονομίας του ΑΤΕΙ Θεσσαλονίκης και κάτοχος μεταπτυχιακού διπλώματος της Σχολής Κοινωνικών σπουδών του ΕΑΠ, Διοίκηση Πολιτιστικών Μονάδων. Ακόμη είμαι μέλος του δικτύου Future library από το 2012 και έχω κερδίσει το βραβείο του ελληνικού τμήματος της IBby, Κύκλου Ελληνικού Παιδικού βιβλίου 2016 ως καλύτερου βιβλιοθηκονόμου για την προώθηση της φιλαναγνωσίας. Τέλος, είμαι υπεύθυνη για τον σχεδιασμό και την υλοποίηση όλων των δράσεων της βιβλιοθήκης.

Ποιοι την επισκέπτονται; Γίνονται δράσεις και διάφορες εκδηλώσεις;

Η βιβλιοθήκη έχει μεγάλη επισκεψιμότητα από όλες τις ηλικίες. Σχεδόν όλο το χρόνο ή βιβλιοθήκη είναι γεμάτη κόσμο αλλά ιδιαίτερα του καλοκαιρινούς μήνες γίνεται κάτι μαγικό, μικροί μεγάλοι δίνουν ραντεβού στην πόρτα μας. Όλες οι δράσεις μας έχουν ως άξονα τις σχέσεις του ανθρώπου με την κοινότητα που ζει και κινείται. Σε μια περιοχή κατά βάση αγροτική , κοντά σε μεγάλα αστικά κέντρα αλλά και με τουριστική κίνηση κυρίως του καλοκαιρινούς μήνες, η βιβλιοθήκη προσάρμοσε τις υπηρεσίες που προσφέρει προς την κατεύθυνση της εξυπηρέτησης σχεδόν όλων των αναγκών των κατοίκων του χωριού, αποτελώντας το κέντρο της τοπικής κοινωνίας.