Η καθηλωτική ομιλία του καναδού πρωθυπουργού στο Νταβός: Γιατί τον χειροκροτούσαν όλοι όρθιοι

O Ντόναλντ Τραμπ ήρθε, είδε και, όπως φαίνεται, πιστεύει ότι κατέκτησε. Στις Άλπεις, το ενδιαφέρον του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ στο Νταβός επικεντρώθηκε γύρω από το τι θα έκανε ή δεν θα έκανε ο Αμερικανός πρόεδρος. Ωστόσο, τις εντυπώσεις τελικά «έκλεψε» ο πρωθυπουργός του Καναδά, Μάρκ Κάρνεϊ, με μια ομιλία που θεωρήθηκε καθοριστική για τη διεθνή σκηνή και την επιθετική ρητορική του Ρεπουμπλικανού ηγέτη.

Κατά την ομιλία του στην ετήσια συνάντηση πολιτικών και οικονομικών ηγετών, ο Τραμπ εμφανίστηκε να υποχωρεί από τη μαξιμαλιστική του στάση για τη Γροιλανδία, δηλώνοντας ότι οι ΗΠΑ δεν θα επιχειρούσαν να αποκτήσουν το νησί της Δανίας δια της βίας. Μετά από συναντήσεις με τον γενικό γραμματέα του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, εγκατέλειψε και τις απειλές για δασμούς, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο μιας συμφωνίας για την ασφάλεια στην Αρκτική.

Την Πέμπτη, ο Τραμπ βρέθηκε ξανά στο επίκεντρο, παρουσιάζοντας το λεγόμενο «Συμβούλιο Ειρήνης», το οποίο ο Λευκός Οίκος προβάλλει ως νέο εργαλείο επίλυσης διεθνών συγκρούσεων, με φιλόδοξο εύρος αντίστοιχο των Ηνωμένων Εθνών.

Η ομιλία Κάρνεϊ που «ξύπνησε» την Ευρώπη

Παρότι ο Τραμπ αποχώρησε από το Νταβός παίρνοντας μαζί του τη δημοσιότητα, η ομιλία του Κάρνεϊ θεωρήθηκε η πιο σημαντική στιγμή της εβδομάδας. Ο Καναδός ηγέτης, που είχε προηγουμένως επισκεφθεί την Κίνα και το Κατάρ, κάλεσε τους ομολόγους του να «ζήσουν την αλήθεια» και να πάψουν να επικαλούνται μια διεθνή τάξη πραγμάτων που, όπως είπε, «δεν λειτουργεί πλέον όπως διαφημίζεται».

Χαρακτήρισε τη μεταπολεμική τάξη μια βολική «μυθοπλασία», χρήσιμη μόνο όταν εξυπηρετούσε τα ισχυρά κράτη, αφήνοντας αιχμές για τα λάθη των ΗΠΑ, όπως η εισβολή στο Ιράκ το 2003.

«Ονομάστε το όπως είναι»

Ο Κάρνεϊ προέτρεψε τις χώρες να αναγνωρίσουν τη νέα πραγματικότητα: «ένα σύστημα εντεινόμενης αντιπαλότητας μεγάλων δυνάμεων», όπου η οικονομική ολοκλήρωση χρησιμοποιείται ως όπλο εξαναγκασμού. Τόνισε ότι οι μεσαίες δυνάμεις πρέπει να δράσουν συλλογικά, προειδοποιώντας πως «αν δεν είμαστε στο τραπέζι, είμαστε στο μενού».

Η ομιλία του προκάλεσε έντονη ανταπόκριση. Όπως σημείωσε η Washington Post, η στάση του Κάρνεϊ χαιρετίστηκε για τη σαφήνειά της. Ο Ίαν Μπρέμερ του Eurasia Group δήλωσε ότι «οι άνθρωποι θα ξανασκεφτούν την ομιλία του Καναδού πρωθυπουργού για πολύ καιρό».

Αντιδράσεις και ειρωνείες

Ο οικονομολόγος Άνταμ Τουζ χαρακτήρισε την ομιλία «τη μόνη με βαρύτητα και ηθική σοβαρότητα». Ο Γερμανός διπλωμάτης Βόλφγκανγκ Ίσινγκερ τη θεώρησε «απολύτως αξιοθαύμαστη», ενώ αστειευόμενος πρόσθεσε ότι κάποιοι θα ήθελαν «να προσκαλέσουν τον Καναδά στην ΕΕ».

Ο Άντονι Σκαραμούτσι, πρώην συνεργάτης του Τραμπ, επαίνεσε επίσης τον Κάρνεϊ, λέγοντας πως «έδωσε μια λαμπρή ομιλία» και προέτρεψε τους Ευρωπαίους ηγέτες να τον καλέσουν «για προπόνηση ηγετών».

Η αντίδραση του Τραμπ

Ο Τραμπ, προφανώς ενοχλημένος, απάντησε από το βήμα του Νταβός: «Ο Καναδάς ζει εξαιτίας των Ηνωμένων Πολιτειών – να το θυμάσαι, Μαρκ». Την επόμενη ημέρα, σε ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ανακοίνωσε ότι ακυρώνει την πρόσκληση του Καναδά στο Συμβούλιο Ειρήνης.

Πολλοί συμμετέχοντες στο Νταβός συμμερίστηκαν την άποψη Κάρνεϊ περί «ρήξης». Ο οικονομολόγος Eswar Prasad του Πανεπιστημίου Κορνέλ σημείωσε ότι «βρισκόμαστε σε μια νέα πραγματικότητα» που δεν θα επιστρέψει σύντομα στην κανονικότητα.

Η σημασία της ομιλίας

Η παρέμβαση του Καναδού πρωθυπουργού θεωρήθηκε καθοριστική για τη διεθνή συνεργασία απέναντι σε κρίσεις όπως η κλιματική αλλαγή και η ανισότητα. Ο Ντέιβιντ Μίλιμπαντ, επικεφαλής της International Rescue Committee, υπογράμμισε ότι «η γεωπολιτική της στιγμής δεν αφορά μόνο τη δύναμη των τιτάνων, αλλά και την άνοδο των μεσαίων δυνάμεων».

Η Comfort Ero, επικεφαλής της International Crisis Group, σχολίασε ότι χρειάστηκε μια απειλή κατά της κυριαρχίας ευρωπαϊκής χώρας για να αναγνωρίσει ένας δυτικός ηγέτης «την ψευδαίσθηση της τάξης που βασίζεται σε κανόνες» και να θέσει επί τάπητος τις πραγματικές ανισότητες του συστήματος.

tanea.gr