Το Κοινοβούλιο ζητά άρση των δικαιωμάτων ευρεσιτεχνίας για τα εμβόλια COVID-19

• Η άρση των δικαιωμάτων ευρεσιτεχνίας θα ενισχύσει την παγκόσμια πρόσβαση σε οικονομικά προσιτά εμβόλια κατά της νόσου COVID-19
• Εθελοντική αδειοδότηση, μεταφορά τεχνογνωσίας και τεχνολογίας καίριας σημασίας για την αύξηση της παγκόσμιας παραγωγής μακροπρόθεσμα
• Έκκληση προς τις ΗΠΑ και το Ηνωμένο Βασίλειο να καταργήσουν την απαγόρευση εξαγωγών εμβολίων και πρώτων υλών
• Μεγαλύτερη στήριξη για τον παγκόσμιο μηχανισμό διανομής εμβολίων «COVAX»

Για να επιταχυνθεί η παραγωγή σε παγκόσμιο επίπεδο, οι ευρωβουλευτές ζητούν την προσωρινή άρση της προστασίας των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας για τα εμβόλια κατά της νόσου COVID-19.
Σε ψήφισμα που εγκρίθηκε με 355 ψήφους υπέρ, 263 κατά και 71 αποχές, το Κοινοβούλιο προτείνει να αρχίσουν οι διαπραγματεύσεις για την αναστολή της συμφωνίας TRIPS του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου (ΠΟΕ) σχετικά με τα διπλώματα ευρεσιτεχνίας. Με τον τρόπο αυτό θα βελτιωθεί η παγκόσμια πρόσβαση σε οικονομικά προσιτά ιατρικά προϊόντα που σχετίζονται με τη νόσο COVID-19 και θα αντιμετωπιστούν οι περιορισμοί στην παγκόσμια παραγωγή και διάθεση.
Οι εθελοντικές άδειες (δηλ. όταν ο δημιουργός ενός εμβολίου αποφασίζει σε ποιον και υπό ποιες προϋποθέσεις μπορεί να χορηγηθεί άδεια για την παρασκευή του και η μεταφορά τεχνογνωσίας και τεχνολογίας σε χώρες με βιομηχανίες που μπορούν να παράξουν εμβόλια είναι ο σημαντικότερος τρόπος για να αυξηθεί και να επιταχυνθεί μακροπρόθεσμα η παγκόσμια παραγωγή.
Χρειάζονται 11 δισεκατομμύρια δόσεις για να αποκτήσει ανοσία του 70% του παγκόσμιου πληθυσμού, αλλά μόνο μέρος της ποσότητας αυτής έχει παραχθεί. Για την αντιμετώπιση των σημείων συμφόρησης στην παραγωγή, οι ευρωβουλευτές καλούν την ΕΕ να εξαλείψει γρήγορα τους φραγμούς στις εξαγωγές και να αντικαταστήσει τον δικό της μηχανισμό έκδοσης αδειών εξαγωγής με απαιτήσεις διαφάνειας των εξαγωγών. Οι ΗΠΑ και το Ηνωμένο Βασίλειο, από την πλευρά τους, θα πρέπει να καταργήσουν αμέσως την απαγόρευση εξαγωγής εμβολίων και πρώτων υλών.
Παραγωγή εμβολίων στην Αφρική
Δεδομένου ότι η συντριπτική πλειονότητα των 1,6 δισ. δόσεων εμβολίου που έχουν χορηγηθεί μέχρι σήμερα έχουν διατεθεί σε βιομηχανοποιημένες χώρες παραγωγής εμβολίων και μόνο το 0,3 % στις 29 φτωχότερες χώρες, η ΕΕ πρέπει να στηρίξει την παρασκευή στην Αφρική, τονίζει το Κοινοβούλιο. Ένα άλλο σημαντικό μέσο για την παροχή εμβολίων σε οικονομίες χαμηλού εισοδήματος είναι ο παγκόσμιος μηχανισμός διανομής εμβολίων COVAX, τις συνεισφορές στον οποίο ενθαρρύνει το Κοινοβούλιο.
Διαφάνεια για τα εμβόλια επόμενης γενιάς
Τέλος, οι ευρωβουλευτές ζητούν να δημοσιοποιηθούν πλήρως οι μελλοντικές συμφωνίες προκαταβολικής αγοράς, ιδίως για τα εμβόλια επόμενης γενιάς, και οι συμβάσεις αυτές να περιλαμβάνουν απαιτήσεις διαφάνειας για τους προμηθευτές.
Σχετικές πληροφορίες
Η απόφαση σχετικά με την άρση των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας μπορεί να ληφθεί από το Συμβούλιο TRIPS του ΠΟΕ, κατά τη σύνοδό του στις 8-9 Ιουνίου, με την Επιτροπή να υποβάλει ευρωπαϊκή πρόταση που δεν περιλαμβάνει τέτοιου είδους μέτρα. Κατά τη συζήτηση που προηγήθηκε της έγκρισης του ψηφίσματος, διάφορες πολιτικές ομάδες τάχθηκαν υπέρ της άρσης της προστασίας των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας όσον αφορά τα εμβόλια που σχετίζονται με τη νόσο COVID-19.