Τουλάχιστον 7,9 δισ. ευρώ η «τρύπα» στα έσοδα το 2020

Σημαντική υστέρηση ύψους 7,9 δισ. ευρώ θα καταγράψουν τα φορολογικά έσοδα το 2020 σε σχέση με τον αρχικό στόχο, γεγονός που οφείλεται αφενός στη μείωση της οικονομικής δραστηριότητας λόγω της υγειονομικής κρίσης, αφετέρου στην επίπτωση από τη λήψη συγκεκριμένων μέτρων για την αντιμετώπισή της. Είναι εξαιρετικά πιθανό η «τρύπα» να διευρυνθεί, καθώς είναι άγνωστο εάν θα ανοίξει η χριστουγεννιάτικη αγορά. Στην περίπτωση που η αγορά ανοίξει για μικρό χρονικό διάστημα, το πλήγμα θα είναι μεγάλο και οι απώλειες θα ξεπεράσουν τα 10 δισ. ευρώ.

Είναι ενδεικτικό ότι μόνο από τη μείωση της κατανάλωσης οι απώλειες εσόδων υπολογίζονται στα 4,6 δισ. ευρώ, που είναι και η μεγαλύτερη πληγή για τον προϋπολογισμό του τρέχοντος έτους. Εντύπωση προκαλεί πως η εκτίμηση αυτή είχε καταγραφεί και στο προσχέδιο του προϋπολογισμού που είχε κατατεθεί στις αρχές Οκτωβρίου αρκετά πριν ληφθεί η απόφαση από την κυβέρνηση για το γενικευμένο lockdown. Είναι πολύ πιθανό οι απώλειες από τους φόρους στην κατανάλωση να είναι μεγαλύτερες. Σημειώνεται ότι τα έσοδα μόνο από τον ΦΠΑ αναμένεται να παρουσιάσουν υστέρηση τουλάχιστον 3,27 δισ. ευρώ και οι ειδικοί φόροι κατανάλωσης κατά 752 εκατ. ευρώ.

Σημαντικές απώλειες καταγράφουν και οι εισπράξεις από τον φόρο εισοδήματος (φυσικών προσώπων, νομικών προσώπων και λοιπών κατηγοριών). Συγκεκριμένα, αναμένεται να εισπραχθούν έσοδα ύψους 13,676 δισ. ευρώ, παρουσιάζοντας μείωση κατά 2,987 δισ. ευρώ ή 17,9%, έναντι του στόχου του προϋπολογισμού. Η μείωση αυτή προέρχεται από τον φόρο εισοδήματος φυσικών προσώπων κατά 1,385 δισ. ευρώ όπου περιλαμβάνονται τα μειωμένα έσοδα από την παρακράτηση του φόρου εισοδήματος των μισθωτών του ιδιωτικού τομέα λόγω περιορισμού της οικονομικής δραστηριότητας, από τη μείωση προκαταβολής φόρου των ελεύθερων επαγγελματιών και από τις αναστολές φορολογικών υποχρεώσεων.

Από τον φόρο εισοδήματος νομικών προσώπων η υστέρηση ανέρχεται στο 1,431 δισ. ευρώ (μείωση προκαταβολής φόρου) και από τον φόρο εισοδήματος λοιπών κατηγοριών κατά 171 εκατ. ευρώ. Οπως προκύπτει από την εισηγητική έκθεση, η μείωση της προκαταβολής φόρου από 30% έως 100% οδήγησε στη συρρίκνωση των εσόδων κατά 1,6 δισ. ευρώ, οι αναστολές πληρωμών ΦΠΑ 744 εκατ. ευρώ, οι αναστολές δόσεων ρυθμίσεων 251 εκατ. ευρώ, ο συμψηφισμός ΦΠΑ με μελλοντικές υποχρεώσεις 154 εκατ. και η μείωση των συντελεστών ΦΠΑ 171 εκατ.
Το 2021

Την αύξηση των φορολογικών εσόδων κατά 3,5 δισ. ευρώ το 2021 υπολογίζει το οικονομικό επιτελείο, μακριά από τις εισπράξεις του 2019 που είχαν εισέλθει στον κρατικό κορβανά 51,18 δισ. ευρώ. Με βάση τα δεδομένα που καταγράφονται αυτή τη στιγμή στο υπουργείο Οικονομικών, υπολογίζουν ότι το επόμενο έτος τα έσοδα από φόρους θα φθάσουν στα 47,8 δισ. ευρώ. Τα έσοδα από τους φόρους στην κατανάλωση θα αυξηθούν κατά 2,4 δισ. ευρώ, ενώ τα έσοδα από τον φόρο εισοδήματος κατά 1,065 δισ. ευρώ. Ειδικότερα:

• Ο φόρος εισοδήματος φυσικών προσώπων προβλέπεται να διαμορφωθεί στα 10,193 δισ. ευρώ, αυξημένος κατά 163 εκατ. ευρώ έναντι των εκτιμήσεων του 2020.

• Ο φόρος εισοδήματος νομικών προσώπων προβλέπεται να παρουσιάσει αύξηση κατά 830 εκατ. ευρώ έναντι των εκτιμήσεων του 2020 και να διαμορφωθεί στα 3,416 δισ. ευρώ.

Σε ό,τι αφορά τα νομικά πρόσωπα, το ποσό που υπολογίζεται να εισπραχθεί ενδεχομένως να είναι μικρότερο, καθώς δεν αποκλείεται η κυβέρνηση να προχωρήσει και το επόμενο έτος στη μείωση της προκαταβολής φόρου.